Rekenen in de zomervakantie: bijhouden zonder werkboek

Wat er in zes weken wegzakt

Niet alles verdwijnt even snel. Begrip blijft goed hangen: wie snapt wat een breuk is, snapt dat in september nog steeds.

Wat wel wegzakt, zijn de feiten die net waren geautomatiseerd. Een tafel die in juni met moeite paraat was, is in augustus weer een som geworden.

Daarmee is meteen duidelijk waar je op mikt: de tafels en de sommen tot 20, en verder niets.

Hoeveel er wegzakt, verschilt bovendien per kind. Bij een kind dat de tafels vlot kende, is het een kwestie van een week weer op gang komen; bij een kind dat ze net had, kan het echt terugvallen.

Dat is meteen de beste graadmeter voor de vraag of je iets moet doen in de vakantie. Was het in juni net aan, dan is een paar minuten per week de moeite waard.

Rekenen in de zomervakantie zonder werkboek

Een vakantieboekje werkt bij weinig kinderen, want vakantie is precies de periode waarin niemand aan een werkblad wil.

Twee keer per week vijf minuten is genoeg om de tafels op peil te houden. Dat kan in de auto, op een terras of in de rij bij de kassa.

En laat de eerste week helemaal vrij. Uitrusten hoort bij het effect van een vakantie, ook voor het rekenen.

Er is nog een reden om het klein te houden: de vakantie is voor veel kinderen de enige periode waarin niets moet. Dat is niet verloren tijd maar precies wat een schooljaar draaglijk maakt.

Wie toch iets op papier wil, kan beter een spel kiezen dan een boekje. Kaartspelletjes en dobbelspellen zitten vol optellen en vermenigvuldigen zonder dat er een som op staat.

Tien momenten die er toch al zijn

De vakantie zit vol rekenwerk zonder dat het een som heet. Deze tien komen bij vrijwel elk gezin voorbij.

• Hoe ver is het nog, en hoe lang duurt dat?
• Vier ijsjes van 2,25 euro, wat kost dat samen?
• Hoeveel wisselgeld krijg je terug?
• Hoe laat moeten we weg om er om drie uur te zijn?
• Deze tent is 3 bij 4 meter, past die op dat plekje?
• Het is 28 graden, hoeveel warmer dan gisteren?
• Een kaartje kost 12 euro, met vier personen?
• Hoeveel liter gaat er in de tank?
• Het recept is voor vier, we zijn met zes.
• Nog zeven nachtjes, hoeveel uur is dat?

Eén vraag per dag is ruim voldoende. Drie op een rij maakt er alsnog een overhoring van.

Het kilometerspel

De rit naar de vakantiebestemming is de beste rekenles van het jaar, en hij duurt uren.

Nog 240 kilometer en we rijden 120 per uur: hoe lang nog? Bij de volgende afslag staat 180, hoeveel hebben we gereden sinds de vorige?

Dat is rekenen met verhoudingen zonder dat het zo heet. Meer daarover staat bij rekenen met verhoudingen.

Laat je kind ook de kilometerstand bijhouden bij het vertrek en bij aankomst. Het verschil uitrekenen is een aftreksom met grote getallen, en die is er ineens een met een reden.

Voor wie een gat wil dichten

Is er in juni iets blijven liggen, dan is de zomer een goed moment om dat te repareren. Er is geen nieuwe stof die eroverheen komt.

Kies dan één ding: de tafels, of het delen, of de sommen tot 20. Tien minuten per dag, vier dagen per week, en verder niets.

Zes weken van tien minuten is ruim genoeg om een tafelprobleem op te lossen. Meer daarover staat bij tafels leren in de vakantie.

Doe het dan wel aan het begin van de vakantie en niet in de laatste week. Zes weken de tijd hebben werkt anders dan zeven dagen voor de school weer begint.

Waarom die paar minuten genoeg zijn

Automatiseren draait om herhalen met tussenpozen. In de vakantie zijn die tussenpozen langer, en dat is niet erg zolang er af en toe iets langskomt.

In de leerlijn van SLO staat dat leerlingen de tafels van buiten moeten kennen. Van buiten kennen slijt, en het slijt vooral als er zes weken niets gebeurt.

Twee keer per week een minuut of vijf voorkomt dat. Dat is minder dan de tijd die het kost om in september alles opnieuw op te halen.