Tafels leren in de vakantie: een plan van zes weken
Zes weken zomervakantie zijn lang genoeg om twee tafels erin te krijgen en alle andere vast te houden. Ze zijn ook lang genoeg om alles kwijt te raken wat er in juni nog zat. Welke van de twee het wordt, hangt af van tien minuten per dag.
Tafels leren in de vakantie: waarom dat werkt
Tijdens het schooljaar concurreert oefenen met huiswerk, sport en vermoeidheid. In de vakantie is er ruimte en is er geen toets die eraan hangt.
Dat laatste maakt meer uit dan je denkt. Zonder toetsdruk gaat het oefenen rustiger, en dan blijft er meer hangen.
Bovendien voorkom je de terugval. Zes weken niets doen kost bij de meeste kinderen een tafel of twee, en die moeten in september opnieuw.
Begin met uitzoeken wat er mist
De eerste dag is geen oefendag maar een inventarisatie. Vraag twintig sommen door elkaar, uit alle tafels, en schrijf op welke traag of fout gingen.
Meestal blijven er vier tot acht sommen over. Dat is een aanzienlijk kleiner probleem dan een hele tafel, en het is het enige waar je aan hoeft te werken.
Doe die inventarisatie zonder er iets van te zeggen. Het gaat om een startpunt en niet om een oordeel.
Het plan van zes weken
Tien minuten per dag, en niet meer. Deze verdeling werkt in de praktijk.
| Week | Wat je doet |
|---|---|
| 1 | inventariseren en de eerste lastige sommen |
| 2 | die sommen plus bekende ertussen |
| 3 | een nieuwe tafel erbij, gemengd |
| 4 | alles door elkaar, ook andersom gevraagd |
| 5 | de tweede nieuwe tafel |
| 6 | alles onderhouden, korter |
Week 4 is de belangrijkste. Andersom vragen (hoeveel keer 7 is 56) is de opstap naar de deeltafels en wordt thuis bijna nooit gedaan.
Oefen op momenten die er toch al zijn
Tien minuten aan tafel plannen werkt in een vakantie zelden. Wat wel werkt is meeliften op wat er toch gebeurt.
- In de auto, maar dan als spel en niet als overhoring.
- Tijdens het wachten bij de kassa of de dokter.
- Op het strand met schelpen of steentjes in groepjes.
- Bij het koken: hoeveel is drie keer die hoeveelheid?
Die eerste is berucht en werkt alleen als het licht blijft. Twee minuten sommen en dan iets anders, en niet de hele rit door.
Oefen de tafels in korte rondes
Sommen door elkaar, met sterren die laten zien welke tafels al zitten. Ideaal voor tien minuten per dag. Gratis, zonder account.
Houd het licht
Een vakantie is geen inhaalslag. Als het oefenen een strijd wordt, kost dat meer dan de tafels opleveren.
Spreek een vaste, korte tijd af en houd je daaraan, ook als er weinig uit komt. Tien minuten die altijd tien minuten duren, geven rust.
En sla gerust een dag over. Vijf dagen per week is genoeg; het gaat om de spreiding en niet om volledigheid.
Wat je thuis niet moet doen
Drie dingen zie je in vakanties vaak terugkomen en ze werken alle drie averechts.
Werkbladen printen en er dertig sommen per dag doorheen jagen. Dat is geen automatiseren maar invullen, en het is precies wat kinderen in de vakantie niet willen.
Beginnen bij 1 keer. De eerste vier sommen van elke tafel kent je kind al, en die overhoren kost tijd zonder opbrengst.
Oefenen als voorwaarde stellen. Eerst de tafels, dan mag je zwemmen. Die koppeling blijft langer hangen dan de sommen. Meer daarover staat bij een kind dat rekenen haat.
De laatste week
In week 6 gaat het niet meer om nieuwe sommen maar om onderhoud. Vijf minuten per dag is dan genoeg.
Doe halverwege die week dezelfde twintig sommen als in week 1 en vergelijk. Dat is voor je kind het bewijs dat het iets heeft opgeleverd, en dat werkt beter dan elk compliment.
En stop een paar dagen voor school begint. Met een vrij hoofd starten is meer waard dan twee sommen extra.
Wat de school ervan verwacht
In de leerlijn van SLO staat dat de tafels van buiten gekend moeten zijn en dat de basisbewerkingen tot 100 snel uit het hoofd moeten gaan.
Dat doel ligt aan het eind van groep 5. Wie in de zomer tussen groep 4 en 5 de eerste tafels vasthoudt, begint dat jaar met een voorsprong.
Vraag voor de vakantie aan de leerkracht welke tafels aan de beurt zijn. Dan oefen je wat er komt in plaats van wat er was.
Veelgestelde vragen
Hoeveel moet mijn kind in de vakantie oefenen?
Tien minuten per dag, vijf dagen per week. Meer is niet beter; het gaat om de spreiding. Zes weken van tien minuten is genoeg om twee tafels erin te krijgen en de rest vast te houden.
Waar begin je?
Met twintig sommen door elkaar om te zien wat er mist. Meestal blijven er vier tot acht sommen over, en dat is het enige waar je aan hoeft te werken. Doe die inventarisatie zonder er iets van te zeggen.
Zijn werkbladen een goed idee?
Nee. Dertig sommen invullen is geen automatiseren, en het is precies wat kinderen in een vakantie niet willen. Oefen mondeling, kort en door elkaar, op momenten die er toch al zijn.
Wat oefen je in de laatste week?
Alleen onderhoud, vijf minuten per dag. Doe halverwege dezelfde twintig sommen als in week 1 en vergelijk; dat is het bewijs van vooruitgang. Stop een paar dagen voor school begint.