Tafels groep 4: welke leert je kind dit jaar?
Groep 4 is het jaar waarin het rekenen van karakter verandert. Tot nu toe ging alles over erbij en eraf; nu komt er een derde bewerking bij waar je kind niets aan heeft als het hem uitrekent. De tafels moeten paraat, en dat is een ander soort leren dan je kind gewend is.
Welke tafels groep 4 krijgt
De volgorde verschilt licht per methode, maar de opbouw is overal hetzelfde: eerst de tafels met een patroon, daarna de tafels die je moet afleiden.
| Periode | Tafels | Waarom die eerst |
|---|---|---|
| najaar | 1 en 10 | direct patroon, geen werk |
| najaar | 2 | verdubbelen kennen ze al |
| winter | 5 | ritme en de klok |
| voorjaar | 3 | eerste tafel zonder truc |
| voorjaar | 4 | af te leiden uit de 2 |
De tafels van 6, 7, 8 en 9 komen pas in groep 5. Dat is een bewuste keuze: die hebben het minste houvast en vragen de meeste herhaling.
Wat er vooraf moet zitten
Voordat er tafels kunnen komen, moet het optellen en aftrekken tot 20 er zijn. Anders wordt elke keersom een herhaalde optelsom en duurt alles drie keer zo lang.
Vooral het verdubbelen is belangrijk. Wie 7 en 7 niet vlot weet, kan de tafel van 2 niet afleiden en de tafel van 4 al helemaal niet.
Loopt dat nog niet, begin daar dan. Twee weken verdubbelingen oefenen levert meer op dan twee weken tafels. Meer daarover staat bij dubbelen en bijna dubbelen.
Het verschil met wat je kind gewend is
Bij optellen mag je uitrekenen. Bij de tafels niet, of in elk geval niet lang. Het doel is dat het antwoord er meteen is.
Dat is een ander soort leren, en het is de reden dat sommige kinderen die tot dan toe prima meekwamen in groep 4 ineens vastlopen. Ze doen wat altijd werkte, en dat werkt hier niet.
Zeg dat expliciet tegen je kind. Bij deze sommen gaan we niet uitrekenen maar onthouden. Dat lijkt een detail en het verandert hoe een kind eraan begint.
Hoeveel sommen het eigenlijk zijn
Vijf tafels van tien sommen lijkt vijftig sommen. In werkelijkheid zijn het er veel minder.
De tafel van 1 en 10 kosten geen moeite. De tafel van 2 is verdubbelen. Bij de 5 helpt het ritme. En door de omkeersommen zijn 3 keer 4 en 4 keer 3 samen één feit.
Wat er echt overblijft zijn een stuk of tien sommen die herhaling vragen. Zeg dat ook tegen je kind, want het maakt de berg een stuk overzichtelijker. Meer daarover staat bij omkeersommen.
Oefen de tafels van groep 4
Sommen door elkaar, met sterren die laten zien welke tafels al zitten en een diploma als ze klaar zijn. Gratis, zonder account.
Thuis meehelpen zonder gedoe
De belangrijkste regel is kort en vaak. Vijf minuten per dag levert meer op dan een half uur in het weekend.
- Overhoor door elkaar, niet op volgorde.
- Begin niet bij 1 keer, want die kent je kind al.
- Wacht drie tellen en zeg het antwoord dan zelf.
- Neem er sommen tussen uit tafels die al zitten.
Die eerste is de belangrijkste. Op volgorde overhoren meet of je kind de rij kan opzeggen, en dat is iets anders dan de sommen kennen. Meer daarover staat bij tafels overhoren.
Waar het in groep 4 misgaat
Er zijn twee patronen die je vaak ziet, en ze vragen allebei iets anders.
Het eerste is een kind dat de rij vlekkeloos opzegt maar bij een losse som stilvalt. Dat is een oefenprobleem: er is alleen op volgorde geoefend.
Het tweede is een kind dat elke keersom omzet in een optelsom en zo bij het antwoord komt. Dat is een strategieprobleem, en daar helpt tempo bij: sommen die zo snel komen dat optellen niet past.
Wat er aan het eind van groep 4 moet zitten
De tafels van 1, 2, 3, 4, 5 en 10 horen aan het eind van het jaar paraat te zijn. Paraat betekent binnen een paar seconden, door elkaar gevraagd.
In de leerlijn van SLO staat dat de tafels van buiten gekend moeten zijn. Voor het hele rijtje geldt dat aan het eind van groep 5; groep 4 legt daarvan de eerste helft.
Zit dat er in juni nog niet, dan is de zomervakantie een goed moment. Tien minuten per dag houdt vast wat er is en levert er meestal een tafel bij op.
Wat er verder in groep 4 gebeurt
De tafels zijn het opvallendst, maar ze zijn niet het enige. Het rekenen tot 100 komt erbij, en dat is een grotere stap dan hij lijkt.
Ook de klok gaat verder met de hele en halve uren en de kwartieren, en er komt eenvoudig geldrekenen bij. Meer over het hele jaar staat bij rekenen in groep 4.
Veelgestelde vragen
Welke tafels leert een kind in groep 4?
De tafels van 1, 2, 5 en 10 in de eerste helft van het jaar, en daarna de 3 en de 4. De tafels van 6, 7, 8 en 9 komen pas in groep 5, omdat die het minste houvast hebben en de meeste herhaling vragen.
Wat moet er vooraf al zitten?
Optellen en aftrekken tot 20, en vooral het verdubbelen. Wie 7 en 7 niet vlot weet, kan de tafel van 2 niet afleiden en de tafel van 4 al helemaal niet. Twee weken verdubbelingen oefenen levert dan meer op dan twee weken tafels.
Hoeveel sommen zijn het eigenlijk?
Veel minder dan vijftig. De 1 en de 10 kosten niets, de 2 is verdubbelen, bij de 5 helpt het ritme, en door de omkeersommen zijn 3 keer 4 en 4 keer 3 samen één feit. Er blijven ongeveer tien sommen over die echt herhaling vragen.
Wat moet er aan het eind van groep 4 zitten?
De tafels van 1, 2, 3, 4, 5 en 10, paraat en door elkaar gevraagd. Lukt dat in juni nog niet, dan is de zomervakantie een goed moment: tien minuten per dag houdt vast wat er is en levert meestal een tafel extra op.