Tafel van 8 leren door twee keer te verdubbelen
Van de moeilijke tafels is de 8 de meest voorspelbare, want acht is twee keer twee keer twee. Elke som is dus te bereiken door driemaal te verdubbelen, en dat is iets wat kinderen al in groep 3 leren. Bovendien blijven er na de omkeersommen nog maar twee sommen over die je kind echt voor het eerst ziet.
Nog maar twee echt nieuwe sommen
Kent je kind de tafels tot en met 7 en die van 10, dan kent het via de omkeersommen al 8 keer 1 tot en met 8 keer 7, en 8 keer 10. Er blijven twee sommen over: 8 keer 8 en 8 keer 9.
Dat is het kleinste huiswerk van alle moeilijke tafels. Zeg het ook zo. Kinderen die horen dat ze twee sommen gaan leren in plaats van een hele tafel, beginnen er heel anders aan.
En van die twee is 8 keer 9 er eentje die ook via de tafel van 9 te vangen is, met de vingertruc. Blijft er in feite één som over die alleen hier voorkomt: 8 keer 8 is 64.
Verdubbelen: van 2 naar 4 naar 8
Dit is de kern van de tafel van 8. Acht is twee keer vier, en vier is twee keer twee. Je begint dus bij het getal zelf en verdubbelt drie keer.
- 8 keer 7: 7, dan 14, dan 28, dan 56.
- 8 keer 6: 6, dan 12, dan 24, dan 48.
- 8 keer 9: 9, dan 18, dan 36, dan 72.
Laat je kind hardop meetellen hoe vaak het verdubbelt, want daar gaat het mis: twee keer verdubbelen geeft de tafel van 4, en drie keer die van 8. Wie een stap overslaat, komt op de helft uit.
De kortere weg vanaf de tafel van 4
Zit de tafel van 4 al stevig, dan hoef je nog maar één keer te verdubbelen. 8 keer 7 is gewoon het dubbele van 4 keer 7, dus 28 verdubbeld is 56.
Dit is in de praktijk de snelste route, en de meeste kinderen kiezen hem vanzelf zodra ze hem een keer gezien hebben. Controleer dus eerst of de tafel van 4 goed zit; anders is de 8 een brug te ver.
Het patroon in de uitkomsten
De uitkomsten zijn 8, 16, 24, 32, 40, 48, 56, 64, 72, 80. Allemaal even, want 8 is even. Dat is de eerste controle.
Het laatste cijfer volgt bovendien een vaste ronde: 8, 6, 4, 2, 0 en dan weer opnieuw 8, 6, 4, 2, 0. Telkens twee minder. Kinderen die van patronen houden, vinden dat leuk om te ontdekken, en het geeft een extra controle: eindigt een antwoord op een 3 of een 7, dan klopt er iets niet.
De lastigste twee apart oefenen
8 keer 8 is 64 en 8 keer 7 is 56. Die twee liggen dicht bij elkaar en worden het vaakst verwisseld. Voor 8 keer 7 is er het bekende ezelsbruggetje van de rij 5, 6, 7, 8: 56 is 7 keer 8.
Voor 8 keer 8 helpt de verdubbelroute het best: 8, 16, 32, 64. Vier stappen, allemaal verdubbelen. Sommige kinderen onthouden 64 makkelijk omdat het getal ook uit de wereld van computers en spelletjes komt.
Oefen de tafel van 8
Sommen door elkaar, sterren verdienen en toewerken naar een tafeldiploma. Gratis, zonder account.
Tafel van 8 leren: het oefenschema
Omdat er maar twee sommen echt nieuw zijn, is een week meestal genoeg. Het risico bij deze tafel is dat je te snel denkt dat hij zit, omdat de meeste sommen al bekend waren.
- Dag 1: de verdubbelroute uitleggen en samen doen.
- Dag 2 en 3: alleen 8 keer 8 en 8 keer 9.
- Dag 4: de hele tafel door elkaar, zonder verdubbelen.
- Dag 5 en verder: mengen met de tafels van 4, 6 en 7. Juist daar zitten de omkeersommen die je kind nog niet als deze tafel herkent.
Waarom verdubbelen later nog van pas komt
De verdubbelroute is geen kunstje dat na groep 5 verdwijnt. Bij 8 keer 25 doet je kind precies hetzelfde: 25, 50, 100, 200. Bij 16 keer 7 verdubbel je gewoon nog een keer verder vanaf 8 keer 7.
Dat is de reden waarom deze tafel de moeite waard is om goed uit te leggen in plaats van alleen te laten stampen. Het is een rekenmanier, niet alleen een rijtje.
Wat de school verwacht
In de leerlijn van SLO begint het automatiseren en memoriseren van tafelproducten in groep 3 en 4, en wordt dat in groep 5 en 6 voortgezet en uitgebreid. De tafel van 8 hoort bij de laatste groep, en komt meestal in de tweede helft van groep 5 aan de beurt.
Aan het eind van groep 5 wordt verwacht dat alle tafels tot en met 10 door elkaar zitten. De 8 is dan vaak een van de laatste die erin gaat, samen met de 7.
Als verdubbelen niet lukt
Sommige kinderen raken de tel kwijt bij drie stappen achter elkaar. Laat ze dan de tussenstappen opschrijven in plaats van in het hoofd doen: 7, 14, 28, 56 onder elkaar op een kladblaadje.
Werkt dat ook niet, kies dan één vaste route via de tafel van 5, net als bij de tafel van 6: 8 keer 7 is 5 keer 7 plus 3 keer 7, dus 35 plus 21 is 56. Dat is meer rekenwerk, maar voor een kind dat moeite heeft met verdubbelen kan het toch de prettigere weg zijn.
Waar de acht in het echt voorkomt
Tafels blijven beter hangen als er een beeld bij hoort. Bij de acht is dat makkelijker dan bij de zeven, want acht duikt op allerlei plekken op.
- Een reep chocola met acht blokjes per rij.
- Een spin en een octopus hebben acht poten.
- Een doos met acht eieren, of twee rijen van vier.
- Acht mensen aan een tafel, twee aan elke kant.
Reken er hardop mee als het langskomt. Drie repen van acht blokjes, hoeveel is dat samen? Vier spinnen, hoeveel poten? Dat is dezelfde som als 4 keer 8, maar het voelt anders.
Voor kinderen die vastlopen op sommen op papier is dit vaak de opening. Ze rekenen prima zolang het ergens over gaat, en pas als het beeld er is, lukt de kale som ook.
Veelgestelde vragen
Hoe leer je de tafel van 8 het snelst?
Door te verdubbelen. Acht is twee keer vier, dus 8 keer 7 is het dubbele van 4 keer 7: 28 verdubbeld is 56. Kent je kind de tafel van 4 nog niet goed, dan begin je bij het getal zelf en verdubbel je drie keer: 7, 14, 28, 56.
Welke sommen uit de tafel van 8 zijn echt nieuw?
Alleen 8 keer 8 en 8 keer 9, als je kind de tafels tot en met 7 en die van 10 kent. De rest komt via de omkeersommen al voorbij. En 8 keer 9 kun je ook met de vingertruc uit de tafel van 9 halen.
Waarom eindigen de uitkomsten steeds op 8, 6, 4, 2 en 0?
Omdat je telkens 8 optelt, en daarbij gaat het laatste cijfer steeds twee omlaag: 8, 16, 24, 32, 40. Daarna herhaalt de ronde zich. Eindigt een antwoord op een oneven cijfer, dan klopt het dus zeker niet.
In welke groep leren kinderen de tafel van 8?
Meestal in de tweede helft van groep 5, als een van de laatste tafels. Aan het eind van dat jaar wordt verwacht dat alle tafels tot en met 10 door elkaar gekend worden.